ویژگی ها ومعیارهای نامزدهای انتخاباتی

ویژگی ها ومعیارهای نامزدهای انتخاباتی:

افرادی که در صدد ورود به عرصه انتخابات هستند و قصد نامزدی و تصدی پست‏های مهم در نظام اسلامی را دارند لازم است معیارهایی را در وجود خود جستجو کنند و در صورت وجود چنین ملاک‏ها و صفاتی وارد عرصه انتخابات گردند آن معیارها عبارت‏ اند از:

۱) عبادت و بندگی خدا:

وی باید « تمام فکر و تلاش خود را در جهت اجرای اوامر الهی و ناهی چیز‏هایی باشد که خداوند آنها را نهی کرده است.» با یاد خدا، قلبش به مقام اطمینان و آرامش برسد و در تمامی مراحل زندگی از یاد خدا غافل نشود. اگر در همه لحظه ‏ها، خود را در محضر خداوند – سبحان و تعالی – دید، تمامی کارهایش رنگ و بوی خدایی می‏گیرد : «صبغه الله و من أَحسنُ مِن اللّه صبغه».
در اینجاست که شیفته جاه و مقام دنیا و زرق و برق این عروس هزار داماد نخواهد شد؛ عبادت را جز در خدمت به خلق نخواهد دید و در نتیجه، انجام کارهای مدیریتی و حکومتی را وسیله‏ ای برای قرب به پروردگار می ‏بیند. یاد خدا، به آدمی بینش می‏دهد و او را در مشکلات یاری می‏کند و موجب موفقیت در کارها می‏شود. اگر نامزدی برای تصدی امور مردم وارد عرصه رقابت انتخاباتی شد، در حالی که دنیا او را به خود مشغول کرده و از یاد خدا غافل شده است، این غفلت به سقوط او در منجلاب نیستی و ورود او به زندان دنیا می‏ انجامد.

۲) داشتن نوآوری، تخصص و تجربه

اسلام این اصل را که «باید کار را به کاردان سپرد» توصیه اکید نموده و در آموزه ‏های خود آموزش می‏دهد که اداره امور در بخش‏های گوناگون جامعه، باید به کسی سپرده شود که دانش آن کار را داشته باشد و به اصطلاح، اهل فن باشد.
قرآن کریم به عنوان یک اصل کلی، این گونه راهنمایی می‏کند: «فَسْئَلُوا أَهْلَ الذِّکْرِ إِنْ کُنْتُمْ لا تَعْلَمُونَ؛ همیشه آگاهی ‏های خود را از آگاهان و دانشمندان بگیرید». (نحل: ۴۳)

برخورداری از عقل سلیم و استفاده بهینه از اندیشه و تجربه و علم دیگر انسان‏ها، فرد را نیرومند می ‏سازد و از لغزش‏های آنان می‏ کاهد، چنان که حضرت علی(ع) می‏فرماید:
«العقل غریزهٌ یزیدُ بالعلم والتجارب؛ عقل، غریزه ‏ای است که با علم و تجربه زیاد می‏شود».
همچنین می ‏فرماید: «من قلت تجربتُهُ خُدِعَ، و مَن کَثُرت تجربَتُهُ قلت غرَّتُهُ؛ کسی که کم تجربه بود، فریب خورد و کسی که تجربه ‏اش زیاد بود، لغزش هایش کم گردید».

به همین دلیل، در نامه به والیان در بیان معیارهای انتخاب مدیران حکومتی می‏ نویسد: «و توخّ منهم اهل تجربه و الحیاء؛ آنان را از میان مردم باتجربه و باحیا برگزین».

فردی که می‏خواهد بر مسند مدیریت و یا نمایندگی مردم تکیه زند، باید دارای تجربه و تخصص و نوآوری باشد. پس باید ببیند که اگر چنین ویژگی را ندارد، میدان را برای کسانی که از دانایی و تجربه و تخصص کافی برخوردارند، باز بگذارد.
او باید با نگاهی عمیق به خود بیاندیشد و مشورت صالحان و اهل اندیشه و تجربه را فرا راه خود قرار دهد. به سخنان چاپلوسانه اطرافیان گوش فرا ندهد و میان تلاش و تجربه، حکم به تساوی ندهد؛ زیرا گاهی شخص گمان می‏ کند، با تجربه است، در حالی که برای کسب تجربه، عمری را باید پشت سر گذاشت و نشیب و فرازها را باید پیمود تا شخص باتجربه گردد.
۳) پایداری در برابرمشکلات:

پایداری در برابر مشکلات، جدیت در کارها و پشتکار، یکی دیگر از ویژگی هایی است که باید از آن بهره ‏مند باشند.
امام‏ علی(ع) می ‏فرماید:
«ما ادرک المَجدَ مَنْ فاتَهُ‏الجدّ؛کسی‏که کوشش نکرد، به‏ بزرگی نرسید».

یکی دیگر از نشانه‏ های پایداری در برابر مشکلات، برخورداری از سعه صدر به عنوان یکی از مهم‏ترین ابزارهای مدیریتی است .

چنان که امام علی(ع) می‏فرماید:
برای حق، در مشکلات و سختی‏ ها شنا کن. شناخت خود را در دین به کمال رسان. خود را برای استقامت در برابر مشکلات عادت ده؛ که شکیبایی در راه حق، عادتی پسندیده است. در تمام کارها خود را به خدا واگذار؛ که به پناهگاه مطمئن و نیرومندی رسیده ‏ای.
بردباری و استقامت در برابر مشکلات، نشانه بلند همتی است و «هر که همتش بزرگ باشد، مقصدش عالی است.» چنین است که «ارزش آدمی به قدر همت اوست».

۴) برخورداری از بینش:

هنگامی که بینش بر پایه ایمان استوار گردید می‏توان همچون دژی محکم در برابر ناملایمات و ستم و بی ‏عدالتی ایستاد و از این رهگذر، از سرچشمه زلال حقیقت سیراب شد. بنابراین، اهل بصیرت می‏شنوند، می‏ بینند، نگاه می ‏کنند، از عبرت‏ها بهره می‏ گیرند، آن گاه راه‏های روشنی را می ‏پیمایند و از افتادن در پرتگاه ‏ها دوری می‏ کنند.
«از نظر اسلام، مدیریت یک تشکیلات به کسی واگذار می‏شود، که صرف‏نظر از ایمان و اعتقاد به ارزش‏های مکتبی، دانش اداره و آگاهی و بینش ‏های لازم را داشته باشد .

اسلام نه تنها جلو نظرهای بدون بینش و آگاهی را می‏ گیرد و مانع از این می ‏شود که ناآگاهان، هدایت و ارشاد جامعه را بر عهده بگیرند، بلکه خطر عمل بدون علم را نیز گوشزد می ‏کند و آن را یکی از موجبات فساد و انحطاط جامعه می‏ داند.
رسول اکرم(ص) فرموده است:
کسی که بدون آگاهی و دانش، کاری را انجام دهد، فسادش بیشتر از صلاحش خواهد بود».
به راستی، نامزدها پیش از ورود به عرصه رقابت باید به این آگاهی و بینش برسند تا بتوانند به جای مصلحت اندیشی ‏ها، مصالح جامعه را در نظر بگیرند.

۵) اندیشیدن به آسایش مردم:

کسی که همواره به فکر رفاه و آسایش مردم و با هواهای نفسانی خود در جنگ و ستیز باشد، فریفته جاه و مقام و ثروت دنیا نمی‏شود.

پیروان و راسخان این کار تنها مؤمنان راستین هستند که به یاد خدا دل بسته‏ اند.

امیرالمؤمنین (ع) در بیان مقام پرهیزکاران می‏فرماید:
نفس او از دستش در زحمت، ولی مردم در آسایشند. برای قیامت خود را به زحمت می‏ افکند، ولی مردم را به رفاه و آسایش می ‏رساند.
پس هدف از پذیرش مسئولیت، تنها رسیدن به قدرت و شهرت و ثروت نیست، بلکه هدف از به دست آوردن قدرت ، بازگرداندن نشانه ‏های حق و دین در جایگاه خویش و اصلاح سرزمین هاست تا بندگان ستم دیده در امن و امان زندگی کنند.

۶) دوری از ریاست طلبی:

یکی دیگر از آفت هایی که در این زمینه باید بدان توجه کرد، ریاست ‏طلبی است. کسانی که در طلب برتری جویی بر بندگان خداوند هستند، جز برای نابودی خویش و دیگران گام برنمی‏ دارند.

امام صادق(ع) می‏فرماید:
«من طلب الرئاسه هلک؛ هر که جویای ریاست باشد نابود شود.»
آن حضرت در جایی دیگر فرموده است: «طلبتُ الرئاسه فوجدتها فی النصیحه العباد اللّه؛ ریاست را جستم و آن را در خیرخواهی بر بندگان خدا یافتم».

از امام باقر (ع) نقل شده است:

مال دوستی و جاه‏ طلبی به دین مؤمن زودتر خسارت می ‏زند تا حمله دو گرگ درنده به یک رمه بی شبان که یکی از جلو رمه حمله آورد و دیگری از عقب آن.
ازاین روایت‏ها این نکته را می‏توان دریافت که ریاست‏ طلبی اگر برای هوا و هوس و به ‏دست آوردن انواع شهوت ‏ها باشد، جز نابودی خود و دیگران، چیز دیگری به دنبال ندارد.

از طرفی، اگر نیّت شخص، اصلاح امور مردم و خیرخواهی برای آنان و برپا داشتن حق و براندازی باطل باشد، امری پسندیده و نیکو است، ولی لازم است همواره مراقبه داشته باشد تا از مسیر حق منحرف نشود.

(ویرایش:کریم خیالی میاب)

دیدگاه ها